Edukacja i uczelnie na Cyprze Północnym

Struktura systemu szkolnego

Według Ministerstwa Edukacji Narodowej TRCP system składa się z dwóch części: edukacji formalnej (örgün eğitim) i edukacji pozaformalnej (yaygın eğitim). Edukacja formalna obejmuje wychowanie przedszkolne, kształcenie podstawowe, średnie i wyższe, a obok niej funkcjonuje kształcenie specjalne.

Ministerstwo podaje, że kształcenie podstawowe (ilköğretim) obejmuje roczną lub dwuletnią klasę przedszkolną oraz pięcioletnią ilkokul, a kształcenie średnie trwa co najmniej sześć lat: trzyletnia ortaokul, a po niej lise. Według Biura Informacji Publicznej TRCP edukacja formalna jest obowiązkowa do 15. roku życia, a rodziny mogą wybierać szkoły publiczne lub prywatne, nadzorowane przez Ministerstwo.

Ministerstwo Edukacji Narodowej i jego wykazy szkół

Według strony Ministerstwa o systemie edukacji szkoły są podporządkowane trzem departamentom: Kształcenia Podstawowego (İlköğretim Dairesi), Ogólnego Kształcenia Średniego (Genel Ortaöğretim Dairesi) oraz Kształcenia Zawodowego i Technicznego (Mesleki Teknik Öğretim Dairesi). Każdy z nich publikuje wykazy swoich szkół państwowych, a Ministerstwo publikuje odrębne wykazy szkół prywatnych.

Ta sama strona wymienia kolejne jednostki: Radę Edukacji (Talim ve Terbiye Dairesi), Departament Szkolnictwa Wyższego i Stosunków Zagranicznych (Yüksek Öğrenim ve Dışilişkiler Dairesi), radę wizytacji i doradztwa oraz departament usług wspólnych. Pierwsza strona ministerialnego wykazu szkół ogólnokształcących średnich obejmuje szkoły nazywane lise i ortaokul oraz jedną nazywaną kolej.

YÖDAK i ustawa o szkolnictwie wyższym

Według strony historycznej YÖDAK pierwsza uczelnia w TRCP powstała jako Wyższy Instytut Technologiczny, a Zgromadzenie Republiki przyjęło 15 stycznia 1993 roku ustawę nr 2/1993 powołującą pierwotny organ nadzorczy. Ustawa o szkolnictwie wyższym weszła w życie 13 grudnia 2005 roku i powołała obecną Radę Planowania, Wizytacji, Akredytacji i Koordynacji Szkolnictwa Wyższego (Yükseköğretim Planlama, Denetleme, Akreditasyon ve Koordinasyon Kurulu, YÖDAK); strona podaje, że ustawę znowelizowano w kwietniu 2017 roku.

YÖDAK opisuje swoje zadania jako planowanie, koordynację, regularną wizytację uczelni i programów oraz akredytację instytucjonalną. YÖDAK podała, że Zgromadzenie Ogólne Europejskiego Stowarzyszenia na rzecz Zapewniania Jakości w Szkolnictwie Wyższym (ENQA) w dniach 22–24 października 2025 roku potwierdziło ją jako członka stowarzyszonego (affiliate); baza danych ENQA wymienia YÖDAK jako członka stowarzyszonego, a jej status w Europejskim Rejestrze Agencji Zapewniania Jakości (EQAR) jako niezarejestrowany.

Uczelnie z listy YÖDAK (od Ada Kent do Kıbrıs Amerikan)

Strona uczelni YÖDAK nosi nagłówek „Uczelnie uczestniczące w ÜAKK (23 uczelnie)” i wymienia je alfabetycznie według nazw tureckich, każdą z odnośnikiem do jej własnej strony. Sama strona nie podaje lat założenia ani lokalizacji, dlatego poniższe lata założenia pochodzą z prezentacji YÖDAK o szkolnictwie wyższym w TRCP, a miejscowości ze stron poszczególnych uczelni, jeśli je podają.

Prezentacja wymienia też formę własności każdej uczelni, którą powtarzają karty. To, jak każda ze stron opisuje uznawanie dyplomów, przedstawiono w sekcji o uznawaniu poniżej. Położenie miejscowości w szerszym kontekście pokazuje strona okręgi, miasta i mapa.

Uczelnie z listy YÖDAK (od Kıbrıs Aydın do Yakın Doğu)

Druga połowa listy YÖDAK obejmuje między innymi European University of Lefke, Cyprus International University i Near East University, a także jedną z trzech instytucji, które prezentacja YÖDAK opisuje jako kampusy państwowych uczelni z Turcji na Cyprze Północnym (tutaj ODTÜ; İTÜ i Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi występują w pierwszej połowie).

Jeśli własna strona uczelni i prezentacja YÖDAK podają różne lata, podano oba. Strona nie tworzy rankingu ani nie porównuje uczelni; programy, rekrutację i aktualne informacje należy sprawdzać na ich własnych stronach.

Uznawanie dyplomów w opisie każdej ze stron oraz studenci zagraniczni

Według oświadczenia YÖK, o którym 10 czerwca 2019 roku informowała NTV, nie wprowadzono nowej regulacji dotyczącej równoważności dyplomów studentów uczelni TRCP, a dyplomy studentów przyjętych za pośrednictwem ÖSYM są uznawane bezpośrednio na podstawie porozumienia między Turcją a TRCP; Gazete Vatan podała, że porozumienie to obowiązuje od 2011 roku. Memurlar.net podał 29 maja 2019 roku, że według pisma YÖK studenci przyjęci poza systemem ÖSYM podlegają procedurze uznania równoważności.

YÖDAK informuje o członkostwie stowarzyszonym w ENQA. Strona nie ocenia statusu akredytacyjnego żadnego organu.

W odniesieniu do studentów zagranicznych Biuro Informacji Publicznej TRCP, powołując się na Rocznik Statystyczny 2022 Instytutu Statystycznego, podaje 23 uczelnie i 114 000 studentów ze 199 krajów. Zasady pobytu studentów omawia strona Pozwolenia na pobyt w TRCP: źródła oficjalne i nie są tu powtarzane.