Qazimağusa (Famagusta, Gazimağusa): görməli yerlər

Divarlardan kənarda qədim məkanlar və monastır

Qədim Əsərlər və Muzeylər İdarəsi bildirir ki, tədqiqatlara görə Salamisin tarixi e.ə. 11-ci əsrə gedib çıxır və arxeoloqlara görə insanlar e.ə. 1075-ci ildə zəlzələdən sonra Enkomini tərk edərək onu qurublar. İdarəyə görə, ilk sikkələr e.ə. 6-cı əsrdə zərb edilib və qalan xarabalıqların çoxu Roma dövrünə aiddir. Zəlzələlərdən sonra İmperator Konstansi şəhəri Konstansiya adı ilə yenidən qurub, İdarə isə son sakinlərin 648-ci ildə dəniz quldurlarının basqınından sonra Arsinoyaya köçdüyünü bildirir. Visit North Cyprus əlavə edir ki, genişmiqyaslı qazıntılar 1950-ci illərdə başlayıb və 1959-cu ildə aşkar edilən teatrın üzü quru tərəfə baxır.

Visit North Cyprus Tuzla yaxınlığındakı Enkomini daxili limanı olan, e.ə. 1200-cü il ətrafında dağıntıdan sonra şəbəkə planı ilə yenidən tikilmiş və e.ə. 1000-ci il ətrafında tərk edilmiş mis emalı şəhəri kimi təsvir edir. Mənbəyə görə, ərazidən təxminən 1 800 əşya Britaniya Muzeyindədir. İdarə bildirir ki, Aziz Varnava Monastırı Salamis nekropolunun qərb ucunda dayanır, eramızın 477-ci ilində tikilib, indiki formasını 1756-cı ildə alıb 1991-ci ilin avqustundan bərpa olunub, 1992-ci ildə isə burada ikona muzeyi açılıb.

Çimərliklər

Qazimağusa yaxınlığındakı çimərliklər barədə mənbələr azdır. Universitet proqramlarını təbliğ edən və buna görə kommersiya marağı olan təhsil konsaltinq şirkəti North Cyprus Education 27 may 2026-cı il tarixində Glapsides çimərliyi barədə səhifə dərc edib. Səhifəyə görə, çimərlik şəhərdən təxminən 5,5 km şimalda, Salamisə gedən yol üzərindədir, uzun və qumludur və suyu uzun məsafəyə qədər dayaz qalır. Səhifədə tələbələrin, sakinlərin və ailələrin ondan istifadə etdiyi, iş rejiminin və mövsümi fəaliyyətlərin Qazimağusa bələdiyyəsi ilə dəqiqləşdirilməli olduğu bildirilir.

Adlar və universitet şəhəri konteksti

Vikipediyaya görə, Yunanca Ammochostos adı ilk dəfə 3-cü əsrə aid Stadiasmus Maris Magni-də görünür və “qumda gizlənmiş” mənasını verir. O, Fama Augusta, Famagouste və Famagosta adlarını adın orta əsr formaları, Famagusta adını isə ingiliscə forma kimi sadalayır. Mağusa qeyri-rəsmi müasir türkcə addır, Gazimağusa isə 25 dekabr 1975-ci ildən rəsmi türkcə addır; həmin tarixdə parlament qərarı ilə adına “veteran” mənasını verən gazi sözü əlavə edilib. Qədim ad Arsinoya idi.

Universitet barədə Şərqi Aralıq Dənizi Universiteti bildirir ki, onun sələfi olan Ali Texnologiya İnstitutu (Yüksek Teknoloji Enstitüsü) 1979-cu ildə 105 tələbə ilə yaradılıb və institut 1986-cı ildə dövlət universitetinə çevrilib. Universitetin tarix səhifəsi onun Qazimağusadakı ünvanını verir. Vikipediyaya görə, Sürgün edən Aziz Georgi Kilsəsi 1989-cu ildən Şərqi Aralıq Dənizi Universitetinin mədəniyyət mərkəzi kimi xidmət edir, North Cyprus Education səhifəsi isə Glapsides çimərliyini universitet kampusuna ən yaxın ictimai çimərlik adlandırır.