Şimali Kiprin çimərlikləri və sahili: qorunan ərazilər, tısbağa mövsümü və nəyi yoxlamalı

Bu səhifəni necə oxumalı

Şimali Kiprdə çimərlik məlumatları dağınıq və çox vaxt tarixsizdir. Rəsmi mənbənin bildirdiyini yalnız kommersiya bloqlarının dediyindən ayırdıq. Giriş haqları, iş saatları, xilasedici xidməti, mavi bayraq statusu və dəqiq giriş koordinatları ikinci qrupa düşür, ona görə onları kənarda qoyuruq. Yerində yoxlayın və heç vaxt kənd adını orada üzməyə yararlı çimərliyin olduğuna sübut kimi qəbul etməyin.

Qorunan sahil əraziləri

Dəniz tısbağası mövsümü və qaydalar

Ətraf Mühitin Mühafizəsi İdarəsi yuva mövsümünü maydan oktyabradək göstərir. Yuvalar maydan iyulun ortasınadək qoyulur və təxminən iki aydan sonra balalar çıxır; balalar ilk işıqla dənizə yönəlir. 2024-cü ildə Karpazda ilk yuva 11 mayda, sonuncusu 14 avqustda qeydə alındı; 1,834 yuvadan 1,726-sı yaşıl tısbağa, 20-si karetta, qalanı isə növü müəyyən edilməmiş idi.

İdarənin mövsüm qaydalarına daxildir:

• dənizdən 35 m məsafədə çətir açmaq və qazmaq olmaz;
• çimərlikdə nəqliyyat vasitəsi olmaz və sahildən bir mil məsafədə qayıqlar saatda 5 mildən sürətli getməməlidir;
• çimərlikdən görünən işıqları örtün və ya söndürün və gecə çimərlikdə fənərlə gəzməyin;
• əşya və ya zibil qoymayın, itləri nəzarətdə saxlayın və tonqal qalamayın.

Bu qaydalar 2024-cü il bildirişindəndir; cari qaydaları yerində təsdiq edin. Alagadidə gecə tısbağa müşahidəsi üçün operatorun cari elanına əməl edin: vaxtları və rezervasiya şərtlərini yoxlaya bilmədiyimiz üçün dərc etmirik.

Famaqusta, Salamis və Varosha

Visit NCY-yə görə Famaqustanın şimalındakı Glapsides (Silver Beach) Famaqusta Bələdiyyəsi tərəfindən idarə olunur. Salamis şəhərin şimalında yerləşir; xarabalıqlar və çimərlik ayrıdır və hansı hissələrin ictimai olduğunu yoxlaya bilmədik.

Varosha (Maraş), tarixli və neytral. Varosha de-yure Kipr ərazisidir və Şimali Kiprin nəzarətindədir. BMT Təhlükəsizlik Şurasının 550 saylı qətnaməsi (11 may 1984) Varoshanın öz sakinlərindən başqa kimsə tərəfindən məskunlaşdırılmasını yolverilməz adlandırdı. 6 oktyabr 2020-də Kipr türk rəhbərliyi Türkiyə ilə birlikdə sahilin 8 oktyabr 2020-də ictimaiyyətə açılacağını elan etdi; Kipr Respublikası bu addıma qarşı çıxdı. 23 iyul 2021-də Təhlükəsizlik Şurasının sədr bəyanatı yolverilməzlik mövqeyini təkrarladı. Cyprus Mail (13 oktyabr 2026) bildirir ki, bəzi hissələr işarələnmiş küçələr vasitəsilə ziyarətçilərə açıqdır, giriş pulsuzdur və hasarları keçmək və ya tərk edilmiş binalara girmək qadağandır. İş saatları mənbələr arasında fərqlənir, ona görə heç birini vermirik.

Karpaz: Dipkarpaz, Ayfilon və Golden Beach

Vikipediyanın Rizokarpaso məqaləsinə görə Dipkarpazdan təxminən 2 km şimalda yerləşən Ayfilon çimərliyi bələdiyyəyə məxsus ictimai çimərlik kimi təsvir olunur; 2024-cü ildə ən çox tısbağa yuvası olan çimərlik idi. Golden Beach (Altınkum) Dipkarpazdan təxminən 20 km şərqdə yerləşir və təxminən 4 km uzunluğundadır (hər iki rəqəm Vikipediyanın Rizokarpaso və Golden Beach məqalələrindəndir); Visit NCY-yə görə orada heç bir infrastruktur yoxdur; Vikipediya düşərgə qurmağın qəti qadağan olduğunu bildirir. Özünüzlə su götürün və hər şeyi özünüzlə aparın. Hər ikisi qorunan ərazinin içindədir, ona görə yuxarıdakı tısbağa qaydaları tətbiq olunur.

Su keyfiyyəti və çatışmayanlar

• Su keyfiyyəti: Ətraf Mühitin Mühafizəsi İdarəsi 2024-cü ilin iyul və avqustunda dəniz suyu nəticələrini dərc etdi. 2025-2026 nəticələri tapmadıq, ona görə heç bir çimərlik üçün cari su keyfiyyəti iddiası irəli sürmürük.
• Mavi bayraqlar: heç bir Şimali Kipr çimərliyi üçün mənbə tapmadıq və mavi bayraq iddiası irəli sürmürük.
• Qərb sahili (Girnədən Laptaya) və Güzelyurt körfəzi: haqları, saatları və ya xilasediciləri yoxlaya bilmədik və Güzelyurt körfəzi ilə Lefke sahili üçün heç bir mötəbər dəniz ölçməsi tapmadıq, ona görə orada təhlükəsizlik və ya təmizlik iddiası irəli sürmürük.
• Hələ əhatə olunmayanlar: Esentepe, Bahçeli, Ötüken, Kumyalı, Balalan və Mehmetçik; bunlar üçün çimərlik mənbəyi tapmadıq.

Əmlaka da baxırsınızsa

Qorunan sahil torpaqları xüsusi qaydalarla tikilir. Sahil torpaq sahəsi və ya evi düşünməzdən əvvəl konkret parselin planlaşdırma və mühafizə statusunu müstəqil hüquqşünasla yoxlayın; yaxınlıqdakı çimərlik nəyin tikilə biləcəyini demir. NORTHEA-nın heç bir çimərlik klubu və ya otellə kommersiya razılaşması yoxdur və sahil əmlakı üçün gəlirlilik və ya qiymət artımı iddiası dərc etmirik.